Prawo karne. Wydanie wyroku łącznego

Art. 85 § 1 Kodeksu karnego

Jeżeli zachodzą warunki do orzeczenia kary łącznej, w stosunku do osoby prawomocnie skazanej co najmniej dwoma wyrokami, sąd wydaje wyrok łączny. Wydanie wyroku łącznego jest możliwe tylko wówczas, gdy skazany popełnił co najmniej dwa przestępstwa, za które nie został jednocześnie skazany w jednym postępowaniu, tylko w odrębnych postępowaniach wydane zostały wyroki skazujące na kary, które podlegają łączeniu w karę łączną.

 

Który Sąd jest właściwy do wydania wyroku łącznego?

W razie skazania wyrokami różnych sądów, właściwy do wydania wyroku łącznego jest sąd, który wydał ostatni wyrok skazujący w pierwszej instancji, orzekający kary podlegające łączeniu.

 

Kto decyduje o wszczęciu procedury zmierzającej do wydania wyroku łącznego?

Wyrok łączny sąd wydaje z urzędu lub na wniosek skazanego albo prokuratora. Wniosek może także złożyć obrońca skazanego, jeżeli uzna wniosek za słuszny w danym stanie fatycznym i formalnym sprawy.

 

Czy udział skazanego w rozprawie jest konieczny?

Nie, udział skazanego w rozprawie nie jest obowiązkowy, chyba że sąd postanowi inaczej (art. 573 § 2 zdanie pierwsze k.p.k.). Gdy skazany jest pozbawiony wolności, to zgodnie z art. 573 § 2 zdanie drugie k.p.k. ma odpowiednie zastosowanie art. 451 k.p.k. Oznacza to, że skazany, aby uczestniczyć w rozprawie, powinien złożyć stosowny wniosek o doprowadzenie. Wniosek ten stanowi bowiem warunek sprowadzenia go na rozprawę. Wniosek taki w imieniu skazanego może złożyć także jego obrońca.

 

Jakie są zasady wymierzania kary łącznej?

W wyroku łącznym sąd ponownie dokonuje wymiaru kary, orzekając karę łączną, zaś jako podstawę wymiaru tej kary przyjmuje kary wymierzone za poszczególne przestępstwa (art. 86 § 1 k.k.).

 

Wyroki SN: z 25.10.1983 r., IV KR 213/83, OSNKW 1984/5–6, poz. 65; z 6.04.1977 r., V KR 45/77, OSNKW 1977/7–8, poz. 84

Wydając wyrok łączny, sąd nie jest uprawniony do ponownego rozważenia tych samych okoliczności, które legły u podstaw wymiaru kar w poprzednio osądzonych, pojedynczych sprawach, lecz powinien rozważyć przede wszystkim, czy między poszczególnymi czynami, za które wymierzono, jednostkowe kary, istnieje ścisły związek przedmiotowy lub podmiotowy, czy też związek ten jest dość odległy lub w ogóle go brak, a ponadto czy okoliczności, które istniały już po wydaniu poprzednich wyroków, przemawiają za korzystnym lub niekorzystnym ukształtowaniem kary łącznej (np. zachowanie skazanego po orzeczeniu wyroku).

Wydanie wyroku łącznego nie uchyla poprzedniego orzeczenia (pojedynczego wyroku) w całości, a jedynie te jego rozstrzygnięcia, które zostały ujęte w nowym wyroku, wyroku łącznym.

!! !! !! Możliwe jest złożenie wniosku i uzyskanie odroczenia wykonania kary łącznej.

 

ŁĄCZNA KARA POZBAWIENIA WOLNOŚCI:

Po nowelizacji z 24 czerwca 2020 r., sąd wymierza karę łączną pozbawienia wolności w granicach powyżej najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy nie przekraczając jednak 20 lat pozbawienia wolności. Jeżeli jednak najsurowszą karą orzeczoną za jedno ze zbiegających się przestępstw jest kara 25 lat pozbawienia wolności albo dożywotniego pozbawienia wolności, orzeka się tę karę jako karę łączną. W wypadku zbiegu dwóch lub więcej kar 25 lat pozbawienia wolności sąd może orzec jako karę łączną karę dożywotniego pozbawienia wolności.

Przykład: jeżeli jedna z jednostkowych kar pozbawienia wolności wynosiła 1 rok, a druga 6 miesięcy – najniższy wymiar kary łącznej wyniesie 1 rok i 1 miesiąc.

 

ŁĄCZNA KARA OGRANICZENIA WOLNOŚCI:

Po nowelizacji z 24 czerwca 2020 r. sąd wymierza karę łączną w granicach powyżej najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy, nie przekraczając jednak 2 lat ograniczenia wolności. Jeżeli najwyższą z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa jest kara 2 lat ograniczenia wolności, dolną granicę kary łącznej przyjmuje się w tej wysokości (art. 86 § 1 k.k.).

Wymierzając karę łączną ograniczenia wolności, sąd określa na nowo obowiązek wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne lub wymiar potrącenia wynagrodzenia za pracę w stosunku miesięcznym na cel społeczny wskazany przez sąd, o których mowa w art. 34 § 1a k.k.

Możliwe jest także nałożenie na sprawcę obowiązków wymienione w art. 72 § 1 pkt 2–7a k.k.

 

ŁĄCZNA KARA GRZYWNY:

Obecnie sąd wymierza karę łączną w granicach powyżej najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy, nie przekraczając jednak 810 stawek dziennych grzywny. Jeżeli najwyższą z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa jest kara 810 stawek dziennych grzywny, dolną granicę kary łącznej przyjmuje się w tej wysokości (nowelizacja z dnia 24 czerwca 2020 r. art. 86 § 1 k.k.).

Wymierzając karę łączną grzywny, sąd określa na nowo wysokość stawki dziennej, kierując się dochodami sprawcy, jego warunkami osobistymi, rodzinnymi, stosunkami majątkowymi i możliwościami zarobkowymi sprawcy. Wysokość stawki dziennej nie może jednak przekraczać najwyższej ustalonej poprzednio.

Jeżeli chociażby jedna z podlegających łączeniu grzywien jest wymierzona kwotowo, karę łączną grzywny wymierza się również kwotowo.

 

Jeżeli chociażby jedna z podlegających łączeniu grzywien została orzeczona na podstawie przepisu przewidującego wyższą górną granicę ustawowego zagrożenia tą karą niż określona w art. 33 § 1 kk, a więc w liczbie stawek dziennych w granicy od 10 do 540, sąd wymierza karę łączną grzywny w granicach od najwyższej z kar tego rodzaju wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy, nie przekraczając jednak 4500 stawek dziennych grzywny lub najwyższej z kar grzywny, jeżeli przekracza ona 4500 stawek dziennych.

 

Czy od wydanego wyroku łącznego można się odwołać?

Tak, od wyroku łącznego prokuratorowi, skazanemu i obrońcy przysługuje prawo do wniesienia apelacji. Jeżeli w pierwszej instancji orzekał sąd okręgowy, to apelacja skazanego powinna zostać sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego (art. 446 § 1 k.p.k.).

 

Nowelizacja przepisów dotyczących kary łącznej na przestrzeni lat 2015-2020

Instytucja kary łącznej podlegała istotnym zmianą związanym z nowelizacją kodeksu karnego w latach 2015, 2016 i 2020.

Należy pamiętać, że art. 4 § 1 k.k. stanowi, iż jeżeli w czasie orzekania obowiązuje ustawa inna niż w czasie popełnienia przestępstwa, stosuje się ustawę nową, jednakże należy stosować ustawę obowiązującą poprzednio (ustawę „starą”), jeżeli jest względniejsza dla sprawcy – co to oznacza dla wydania wyroku łącznego? Oznacza to, że obecnie kara łączna może zostać oparta na zasadach, które znajdowały się w kodeksie karnym przed ostatnią nowelizacją z 19 czerwca 2020 r. (wejście w życie w dniu 24 czerwca 2020r.) w zależności od tego, co będzie dla sprawcy względniejsze czyli bardziej korzystne.

 

UWAGA! BRAK MOŻLIWOŚCI WYDANIA WYROKU ŁĄCZNEGO

Tak jak i przed nowelizacją z dnia 24 czerwca 2020 r., tak i obecnie karą łączną nie obejmuje się kar orzeczonych wyrokami, o których mowa w art. 114a kk, a więc prawomocnych orzeczeń skazujących za popełnienie przestępstwa wydanych przez sąd właściwy w sprawach karnych w państwie członkowskim Unii Europejskiej.

 

W celu uzyskania bliższych informacji zapraszamy do kontaktu z Kancelarią Adwokacką Adwokat Karoliny Pawlikowskiej. Pomoc prawną świadczymy na terenie całego kraju, w tym, głównie w Bełchatowie i Piotrkowie Trybunalskim.

 

tel: 500024241, mail: kancelaria@kancelariapawlikowska.pl